شايد با به كار انداختن عقل و خرد ، راه سعادت را پيدا كنند و يا به هر كجا كه بخواهند پناه ببرند و اگر براى صف آرايى نياز به تجهيز دارند ، خود را مجهز سازند ، و اگر دولت جوان اسلام ، اهل صداقت نبود مىتوانست با يك شبيخون همه را درهم كوبد و متلاشى سازد . 2 . مقصود از جملهء « الَّذِينَ عاهَدْتُمْ مِنَ المُشْرِكِينَ » كيست ؟ پاسخ به اين سؤال كمى آشنايى با تاريخ اسلام را مىطلبد و اين كه در آيات شانزده‌گانهء قطع‌نامه دقت نماييم . اكنون تشريح هر دو مطلب به قرار ذيل است : الف ) پيامبر گرامى در سال ششم هجرى در نقطه‌اى به‌نام « حديبيه » ( محلى در نزديكى مكه ) با مشركان قريش ، پيمان عدم تعرض بست و طرفين با تنظيم صلح‌نامه‌اى به‌شرح زير ، از يكديگر فاصله گرفتند : 1 . مشركان و مسلمانان مدت ده‌سال متعرض يكديگر نشوند ؛ 2 . مسلمانان بدون آن‌كه به مكه وارد شوند ، از همان نقطه به مدينه باز گردند ؛ 3 . مسلمانان بتوانند سال آينده به مكه بيايند و پس از سه روز اقامت ، مكه را به عزم مدينه ترك گويند . هنوز پيمان به آخر نرسيده بود كه سران قبيله « خزاعه » با پيامبر و رؤساى « بنىبكر » با قريش هم‌پيمان شدند . چيزى نگذشت ميان اين دو قبيله آتش جنگ برافروخته شد و قريش با ارسال سلاح به هم‌پيمان‌هاى خود ميثاق خود را عملًا شكست . پيمان‌شكنى قريش پيامبر را بر آن داشت كه سال هشتم هجرت ( دو سال پس از پيمان حديبيه ) مكه را محاصره نمايد و سرانجام پايگاه شرك سقوط كرد و به دست مسلمانان افتاد و گروهى از قريش و طوايف ديگر ، اسلام آوردند ، ولى گروهى در اطراف و اكناف در شرك خود باقى ماندند . از اين بيان روشن مىگردد مقصود از جملهء « عاهَدتُمْ مِنَ المُشْرِكِينَ » همان